دوازدهمین ماه از سال شمسی - اسفند ماه

اسفند ماه

1 اسفند - نازنین نظام شهیدی ( ۱ اسفند ۱۳۳۳–۲۸ دی ۱۳۸۳) شاعر معاصر ایرانی بود. او عضو هیئت داوران  جایزه شعر امروز ایران بود. نازنین نظام شهیدی با انتشار مجموعه شعر بر سه شنبه برف می‌بارد به شاعر سه‌شنبه‌ها معروف شد.
1 اسفند – عمران صلاحی ( تولد ۱ اسفند ۱۳۲۵ – درگذشتهٔ ۱۱ مهر۱۳۸۵ ) شاعر ، نویسنده ، طنزنویس و مترجم ایرانی بود.
1 اسفند- عهدنامه ترکمانچای۱ اسفند ۱۲۰۶ (۲۱ فوریه ۱۸۲۸) این عهدنامه در دورۀ قاجار بین ایران و روسیه امضا شد. طی این عهدنامه، قلمرو خانات ایروان و نخجوان از ایران گرفته و به روسیه واگذار شد. ایران حق کشتی رانی در دریای ملزندران را از دست داد و مجبور به پرداخت 10 کرور تومان به عنوان غرامت به روسیه شدو روسیه نیز متعهد شد که از ولیعهد وقت « عباس میرزا» حمایت کند.
1 اسفند – شمس الدین عراقی در اول اسفند 1336 در شهر سمنان به دنیا آمد. شاعر معاصر و علاقمند به شعر و ادب کهن
*
3 اسفند - روز جهانی زبان مادری بیست و یک فوریه
3 اسفند - پرفسور محمود حسابی –متولد سوم اسفن 1208 در تهران – درگذشت دوازده شهریور 1371 درژنو – فیزیکدان ، سناتور ، بنیانگذار فیزیک دانشگاهی در ایران، وزیر آموزش و پرورش در کابینه مصدق

*

5 اسفند - جشن اسفندگان(سپندارمذگان) روز عشق

5 اسفند روز بزرگداشت زمین و بانوان

5 اسفند روز بزرگداشت خواجه نصیر الدین طوسی و روز مهندس
5 اسفند 1400 – روسیه به اکراین حمله کرد.
*
۶ اسفند – تاسیس نیروی هوایی ایران – در تاریخ ۶ اسفند ۱۳۰۳ خورشیدی مطابق با۲۵ فوریه ۱۹۲۵ میلادی اولین گروه خلبانان آموزش دیده وارد عملیات شدند.
*

۷ اسفند -  سالروز استقلال کانون وکلای دادگستری و روز وکیل مدافع
۷ اسفند -  علی اکبر دهخدا – زاده ۱۲۵۷ در تهران - درگذشت ۷ اسفند ۱۳۳۴ تهران -ادیب، لغت‌شناس، سیاست مدار وشاعر ایرانی است. او مؤلف و بنیان‌گذارلغت نامه دهخدا نیز بوده است.
*
۸ اسفند – سال 1395 فیلم فروشنده – اصغر فرهادی برنده اسکار بهترین فیلم خارجی زبان شد. 26 فوریه 2017
8 اسفند – امیرحسین آریان پور – در تاریخ هشتم اسفند سال 1303 در تهران به دنیا آمد. او پژوهشگر و جامعه شناس و فرهنگ نویس و استاد دانشگاه و نویسنده ایرانی بود.وی در تاریخ 8 مرداد 1380 درگذشت.
*
9 اسفند – محمود خیامی – متولد دی ماه 1308 در مشهد 9 اسفند ماه 1398 در لندن درگذشت. او کارآفرین و از عمده ترین صاحبان صنایع ایران بود.( شرکت های ایران ناسیونال – ایران خودرو – بانک صنعت و معدن – فروشگاه زنجیره ای کوروش  - مبلیران )
*
‎۱۰ اسفند ۱۳۷۵-  زمین‌لرزه اردبیل- شمار کشتگان زلزله حدود ۱۱۰۰ نفر بوده‌است.تعداد زخمیان ۲۶۰۰ نفر برآورده شده‌است.بی‌خانمان شدگان نیز ۳۶۰۰۰ نفر اعلام شده‌است. ( ساعت ۱۲:۵۷:۱۸ – مطابق با ۲۸ فوریه ۱۹۹۷ میلادی )
10 اسفند – روز عدم تبعیض ( اول مارس )
*
۱۱ اسفند – کریم خان زند ( تولد ۱۰۸۳ خورشیدی در روستای پری ملایر – در گذشت ۱۱ اسفند ۱۱۵۷ در شیراز ) اولین شاه سلسله زند بود.
11 اسفند – سیامند رحمان متولد اول فروردین 1367 در اشنویه در تارخ 11 اسفند 1398 به علت ایست قلبی در اشنویه  درگذشت. او ورنه بردار سنگین وزن ایرانی بود. او دارنده پنج مدال طلا و یک مدال نقره بود. نام او با توجه به ثبت وزنۀ 310 کیلوگرمی در سال 2016 در کتاب رکوردهای گینس به ثبت رسیده است.
*
۱۲ اسفند - زاد روز بیژن ترقی (۱۲ اسفند ۱۳۰۸ - ۵ اردیبهشت ۱۳۸۸) شاعر و ترانه‌سرای ایرانی
۱۲ اسفند – سید محمد میرمحمدی  متولد 12 اسفند 1327 در قم در تاریخ 12 اسفند 1398 در تهران به علت بیماری کرونا درگذشت. او سیاستمدار و عضو حقیقی شورای مصلحت نظام بود.
*
14 اسفند - روز احسان و نیکوکاری
۱۴ اسفند ۱۳۴۵ – محمد مصدق درگذشت.
*
۱۵ اسفند – آلنوش طریان ( تولد ۱۸ آبان ۱۲۹۹  در شهر تهران -  درگذشته ۱۵ اسفند ۱۳۸۹ در شهر تهران) فیزیکدان  ایرانی ارمنی تبار معروف به مادر نجوم و بانوی اختر فیزیک ایران

۱۵ اسفند -  روز درختکاری – ۵ مارس
۱۵ اسفند -  حسین شیخ الاسلام متولد هشتم آذر 1331 اصفهان در تاریخ 15 اسفند 1398 در تهران به علت بیماری کرونا درگذشت. او سیاستمدار و از اعضای دانشجویان پیرو خط امام و گروگان گیر سفارت امریکا در سال 1358 بود.
*
۱۷ اسفند – روز جهانی فوتبال زنان - ۷ مارس
۱۷ اسفند – فاطمه رهبر متولد سال 1343- سیاستمدار و نماینده مجلس بود. از حامیان محمود احمدی نژاد بود. او در تاریخ 17 اسفند 1398 به علت بیماری کرونا درگذشت.
17 اسفند – هوشنگ ظریف موسیقی دان و نوازنده تار در 17 اسفند 1398 در سن 71 سالگی با سکته قلبی درگذشت.
*

۱۸ اسفند - روزجهانی زنان [ 8 March ]
۱۸ اسفند  - سیمین دانشور درگذشت .سال ۱۳۹۰ خورشیدی
*
19 اسفند– سید جمال الدین اسدآبادی در سال 1217 خورشیدی به دنیا آمد.اندیشمند سیاسی و مبلغ اسلامی بود. اولین متفکر مدرن و فعال اجتماعی بود که نسبت به بیماری‌های اجتماعی جوامع مسلمان و ضعف‌های موجود در آن هشدار داد؛ و در مقابل قدرتهای غربی اسلام گرائی را تبلیغ نمود. تأثیر او بر کشورهای اسلامی، مخصوصاً افغانستان، ایران و مصر شایان توجه است. او از چشم ناصرالدین افتاد و از ایران اخراجش کردند. وی در تاریخ 19 اسفند ماه سال1275 در استانبول با بیماری سرطان درگذشت.
19 اسفند – محمدرضا راه چمنی متولد سال 1334 روستای راه چمن سبزوار ، او پزشک و سیاستمدار و چند دوره نماینده مجلس شورای اسلامی از حوزه انتخابی سبزوار بود. او در 19 اسفند 1398 بر اثر بیماری کرونا درگذشت.
*
۲۰ اسفند – احمد کسروی سیّد احمد حکم آبادی در تاریخ هشتم مهرماه سال 1269 خورشیدی در تبریز به دنیا آمد. او تاریخ نگار، زبان شناس، حقوقدان و اندیشمند بود. او در تاریخ 20 اسفند 1324 به ضرب گلوله و چاقو توسط گروه فدائیان اسلام کشته شد.
۲۰ اسفند – منصور نریمان- در تاریخ 20 اسفند سال 1314 در مشهد به دنیا آمد. او نوازندۀ بربط . آهنگساز . ردیف دان و پژوهشگر موسیقی سنتی ایران بود.در ایران از وی به عنوان پدر عود یاد می کنند. منصور نریمان در تاریخ 23 تیرماه سال 1394 در تهران درگذشت.
*
۲۳ اسفند -  ویدا حاجبی تبریزی درگذشت. (۲۳ اسفند ۱۳۹۵ مطابق با 13 مارس ) - کتاب دو جلدی "داد بیداد" - کتاب "یادها"
۲۳ اسفند - علی معلم ( متولد آذر ۱۳۴۱ - درگذشت ۲۳ اسفند ۱۳۹۵مطابق با 13 مارس )
23 اسفند – ساواک یعنی سازمان اطلاعات و امنیت در سال 1335 تشکیل شد. این سازمان در 17 بهمن 1357 منحل شد.
23 اسفند – ناصر شعبانی از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران در 23 اسفند 1398 به علت بیماری کرونا درگذشت.
*
24 اسفند – رضا شاه پهلوی -  در 24 اسفند 1256 به دنیا آمد. او موسس سلسلۀ پهلوی بود. رضا شاه در 4 مرداد 1323 در تبعید درگذشت.
*

۲۵ اسفند - پایان سرایش شاهنامه
۲۵ اسفند – روز پروین اعتصامی
۲۵ اسفند - بمباران حلبچه توسط عراق در سال 1366
۲۵ اسفند - هوشنگ گلشیری  در اصفهان به دنیا آمد. ۱۶ خرداد ۱۳۷۹ در بیمارستان ایران‌مهر تهران درگذشت. او نویسنده معاصر و سردبیر مجله کارنامه بود. وی از تأثیرگذارترین داستان‌نویسان معاصر زبان فارسی بود.
۲۵ اسفند - گاهشماری شاهنشاهی در ۲۵ اسفند ۱۳۵۴ در پی جلسهٔ مشترک مجلس شورای ملی و مجلس سنا، به عنوان تاریخ رسمی کشور ایران اعلام شد.
۲۵ اسفند – سید احمد خمینی سومین فرزند پسر ایت الله خمینی در تارخ 25 اسفند 1373 در سن 49 سالگی درگذشت.
25 اسفند – مهدی سمسارزاده  در تاریخ 25 اسفند 1307 در بوشهر به دنیا آمد. او مترجم و از پیشگامان روزنامه نگاری نوین بود . او 25 دی ماه 1383 در پاریس کشور فرانسه درگذشت.
کتاب (عطر، قصۀ یک آدمکش اثرپاتریک زوسکیند – آلمانی ) و بیشتر کتابها را او به زبان فارسی ترجمه کرده است.
*
26 اسفند – فریبرز رئیس دانا – متولد سال 1327 اقتصاددان، استاد دانشگاه ، زندانی سیاسی، فعال حقوق بشر ، عضو کانون نویسندگان . در 26 اسفند 1398 بر اثر ابتلا به بیماری کرونا در تهران درگذشت.
26 اسفند – سیدهاشم بطحائی گلپایگانی متولد سال 1320 در گوگد گلپایگان روحانی شیعه ایرانی و نماینده سابق مجلس شورای اسلامی در 26 اسفند 1398 به علت ابتلا به بیماری کرونا در قم درگذشت.
26 اسفند – زینب پاشا – زینب پاشا در سال 1209 در تبریز به دنیا آمد. زنی سیاستمدار و آزادیخواه بود. او در 26 اسفند سال 1299 در کربلا درگذشت.
*
۲۷ اسفند - عبدالحسین زرکوب خوانساری ( تولد ۲۷ اسفند۱۳۰۱ در بروجرد – درگذشت ۲۴ شهریور۱۳۷۸ در تهران ) ادیب، تاریخ نگار، منتقد ادبی، نویسنده مترجم معروف ایران بود.
*
28 اسفند – عبدالکریم قریب گرگانی– پدر زمین شناسی ایران و موسس دانشگاه اراک،  در 28 اسفند سال 1291 در تهران به دنیا آمد. او در 17 بهمن سال 1381 در اثر سکته قلبی درگذشت.
*

۲۹ اسفند - روز ملی شدن صنعت نفت ایران
۲۹ اسفند – اسماعیل نواب صفا ( تولد ۲۹ اسفند ۱۳۰۳ در کرمانشاه – درگذشت ۱۹ فروردین ۱۳۸۴ در تهران ) نویسنده ، شاعر ، ترانه سرا ، محقق معروف ایرانی
29 اسفند - سیل در استان گلستان باعث مرگ 7 نفر و خسارت شدید به خانه ها و مردم شد.شهرهای آق قلا، گمیشان ، گنبدکاووس و ترکمن بیشترین خسارت را دیدند.
29 اسفند – حمید کهرام -  متولد سال 1337 در اهواز او دامپزشک و استادیار پردیس کشاورزی و نماینده مجلس از حومه اهواز در دور ششم بود. وی در تاریخ 29 اسفند 1398 به علت بیماری کرونا درگذشت.